အေမရိကန္က ျမန္မာႏို္င္ငံေပၚခ်မွတ္ထားေသာ အေရးယူ ပိတ္ဆို႔မႈမ်ား ေျဖေလ်ာ့ေပးၿပီး ကတည္း က ျမန္မာႏို္င္ငံ သည္ ပထမဆံုးအႀကိမ္အျဖစ္ ေရနံရွာေဖြေရးအတြက္ လိုင္စင္ခ်ထားေပးရန္ စီစဥ္ လ်က္ ရွိသည္။ ျပည္တြင္း ေရနံ ကုမၸဏီတစ္ခုျဖစ္ေသာ Parami Energy မွ အႀကီးအကဲ ဦးကံထြန္း၏ အဆိုအရ ဥေရာပကုမၸဏီမ်ား သည္ ေသခ်ာေပါက္ စိတ္ဝင္စားမည္ျဖစ္ၿပီး ပါဝင္ၾကလိမ့္ မည္ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။ သို႔ေသာ္ အေမရိကန္ ကုမၸဏီမ်ားသည္ စိတ္ဝင္စားေသာ္လည္း ဥေရာပကုမၸဏီ မ်ားနည္းတူ ပါဝင္လိမ့္မည္ ဟုမဆိုႏိုင္ ဘဲ ေနာက္ ထပ္ျပဳျပင္ေျပာင္း လဲမႈမ်ား ေစာင့္ၾကည့္ဖြယ္ ရွိေနသည္။

ၿပီးခဲ့သည့္ႏွစ္က ျမန္မာႏိုင္ငံ၏တင္ဒါေခၚယူမႈတြင္ အေနာက္ႏိုင္ငံမွ ကုမၸဏီတစ္ခုသာပါဝင္ခဲ့ရာ ဂ်ာမနီမွ Geopetrol ပါဝင္ခဲ့သည္။ ၎သည္ လုပ္ကြက္တစ္ခုကို လုပ္ကိုင္ခြင့္ရခဲ့ၿပီး က်န္လုပ္ကြက္မ်ားကို အာရွ ကုမၸဏီမ်ားမွ ရရွိခဲ့သည္။

ယခု ၂၀၁၂ တြင္မူ လုပ္ကြက္သစ္ ၆ ခုႏွင့္ ယခင္ႏွစ္မွျပန္လာေသာ အၾကမ္းဖ်င္း(၁၀)ခု ျပန္လည္ ပါဝင္ မည္ဟု ေမွ်ာ္လင့္ရသည္။

ျမန္မာအစိုးရ၏ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးလုပ္ငန္းစဥ္မ်ားသည္ အာမခံရွိေသာ လကၡဏာျဖစ္ေသာ္လည္း၊ အခ်ိဳ႕ အဖြဲ႕အစည္းမ်ားတြင္ အဂတိလိုက္စားမႈ(Corruption)မွာ က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ ေနရာ ယူေနေသာေၾကာင့္

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ အဂတိလိုက္စားမႈ အမ်ားဆံုး ႏိုင္ငံမ်ားစာရင္းတြင္ ရွိေနသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ နာမည္ႀကီးႏိုင္ငံေရးသမား ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ႏိုင္ငံျခားကုမၸဏီမ်ားသည္ အစိုးရပိုင္ျမန္မာ့ေရနံႏွင့္ သဘာဝဓာတ္ေငြ႕လုပ္ငန္း(MOGE)အေနျဖင့္ ၎၏ စီးပြားေရးလုပ္ထံုး လုပ္နည္းမ်ား တိုးတက္မႈမရွိမခ်င္း MOGE ႏွင့္ ဖက္စပ္မလုပ္ကိုင္ရန္ ေျပာဆိုခဲ့သည္။ MOGE သည္ ၎တို႔ႏွင့္  အတူ ေရနံႏွင့္ သဘာဝ ဓာတ္ေငြ႕လုပ္ကြက္တိုင္းတြင္ ႏိုင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ားအား ပူးတြဲလုပ္ကိုင္ရမည္ဟု သတ္မွတ္ထားသည္။

အကယ္၍ အေမရိကန္အေျခစိုက္ကုမၸဏီမ်ားသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ေဒၚလာ(၅)သိန္းႏွင့္အထက္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမည္ဆိုပါက ႏွစ္စဥ္လူ႔အခြင့္အေရး၊ လုပ္သားမ်ား အခြင့္အေရးႏွင့္ ပတ္ဝန္းက်င္ဆိုင္ရာ ကိစၥမ်ားပါဝင္ေသာ ႏွစ္စဥ္အစီရင္ခံစာတင္ရန္ လိုအပ္မည္ ျဖစ္သည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ အဓိကျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးလုပ္ငန္းမ်ား လုပ္ေဆာင္ေနခ်ိန္တြင္ ကေနဒါႏိုင္ငံသည္ စီးပြားေရး အခြင့္အလမ္းမ်ား၌ လက္ဦးမူ ရရိွရန္ အလ်င္အျမန္ လႈပ္ရွားလ်က္ရိွသည္။

ကေနဒါကုန္သြယ္ေရးဝန္ၾကီး Mr.Fast ဗုဒၶဟူးေန႔ က ေျပာၾကားရာတြင္ ၎သည္ ကေနဒါကုန္ သြယ္ေရးႏွင့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ားအတြက္ တံခါးဖြင့္ရာတြင္ ကူညီႏိုင္ရန္ စက္တင္ဘာလတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ သို႔ သြားေရာက္ လည္ပတ္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း ေျပာၾကားခ့ဲသည္။ အဆိုပါခရီးစဥ္သည္ ကေနဒါအစိုးရ က ျမန္ မာႏိုင္ငံတြင္ သံ႐ံုးဖြင့္ရန္္ စီစဥ္ေနေၾကာင္းေၾကညာၿပီး ႏွစ္ပတ္မရိွမီအခ်ိန္တြင္ ထြက္ေပၚ လာျခင္းျဖစ္သည္။

Mr.Fast က အဆိုပါေၾကညာခ်က္ကို တိုရန္တိုတြင္ေက်ညာခဲ့ျပီး ျမန္မာႏိုင္ငံသို႔သြားေရာက္မည့္ ကေနဒါ၏ ပထမဆံုးကုန္သြယ္ေရးဝန္ႀကီး ျဖစ္လာေတာ့မည္ ျဖစ္သည္။

Mr.Fast ေျပာၾကားရာတြင္ ၎ႏွင့္အတူ ကေနဒါစီးပြားေရးလုပ္ငန္းရွင္မ်ားႏွင့္ ဥာဏ္ႀကီးရွင္အဖဲြ႕(Think Tank)မ်ားလည္း ပါဝင္မည္ျဖစ္ၿပီး၊ ကေနဒါကုမၼဏီမ်ား၏ အခြင့္အလမ္းမ်ားကိုေဆြးေႏြးမည္ဟု ဆိုသည္။

ကေနဒါသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံကျပဳလုပ္လ်က္ရိွေသာ ေျပာင္းလဲမႈမ်ားကိုအားတက္ပံုရၿပီး၊ ကေနဒါ၏ သတိထား ၍ ျပဳလုပ္ေသာ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ားသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးမ်ားကို ဆက္လက္ျပဳလုပ္ရန္ႏွင့္ ခိုင္ျမဲရန္ အေထာက္အကူျပဳမည္ဟု အစိုးရကယံုၾကည္ေၾကာင္း ၎ကေျပာသည္။

ကေနဒါသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အိုေဟာင္းေနေသာ အေျခခံအေဆာက္အဦးမ်ား ကို ေခတ္မီ ျပဳျပင္ေပးျခင္းျဖင့္

ျမန္မာႏိုင္ငံမွ အလားအလာ ရိွေသာ ေစ်းကြက္မွ အက်ဳိးအျမတ္ ရရွိမည္ဟု ေမ်ာ္လင့္လ်က္ ရိွသည္။ ျမန္မာ နိုင္ငံမွ ေရနံ၊ သဘာဝဓာတ္ေငြ႕ႏွင့္ သတၱဳတြင္းစေသာ သဘာဝ သယံဇာတမ်ားသည္ ကေနဒါကုမၼဏီမ်ား အတြက္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ အခြင့္အလမ္းေကာင္းမ်ားကို ဆဲြေဆာင္မႈေပးသည္။

ကေနဒါႏိုင္ငံသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံအေပၚ ခ်မွတ္ထားေသာအေရးယူမူအမ်ားစုကို ဧၿပီလက ယာယီ႐ုတ္ သိမ္းေပးခဲ့သည္။ ကေနဒါ၏ ေရွးယခင္က ကုန္သြယ္ဖက္ႏိုင္ငံမ်ားျဖစ္ေသာ အေနာက္ႏိုင္ငံမ်ား၏ စီးပြားေရး သည္ ေႏွးေကြးလ်က္ ရိွျခင္းေၾကာင့္ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ Stephen Harper ၏ ကြန္စာေဗးတစ္ အစိုးရ၏ အာရွ၏ကုန္သြယ္ေရးနွင့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈတိုးျမႇင့္ရန္ တြန္းအားေပးျခင္း ကိုလည္း ေဖာ္ေဆာင္ရာေရာက္ မည္ျဖစ္သည္။ ကေနဒါ၏ ပို႔ကုန္ေလးပံုသံုးပံုသည္ အေမရိကန္ႏိုင္ငံသို႔ တင္ပို႔ေနျခင္းျဖစ္သည္။

(25 July 2012ရက္စဲြပါ Wall Strut Journal မွ Nirmala Myanmar in September ေရးသားေသာ Canada Trade Minister To Visit Myanmar in September ကိုဘာသာျပန္ဆိုသည္။)